1. HABERLER

  2. GÜNDEM

  3. Ezidiler kimlerdir?
Ezidiler kimlerdir?

Ezidiler kimlerdir?

IŞID’ın son saldırıları ile gündeme gelen bir topluluk var: Ezidiler. Onlardan bahsederken hep Irak’ta yaşayan Hristiyanlar deniyor. Acaba gerçekten...

A+A-

IŞID’ın son saldırıları ile gündeme gelen bir topluluk var: Ezidiler. Onlardan bahsederken hep Irak’ta yaşayan Hristiyanlar deniyor. Acaba gerçekten Hristiyan mıdır Ezidiler?

Bugün büyük bir çoğunluğu Kürtçe konuşan ve Musul’da yaşayan ve sayıları bir milyona yakın olduğu söylenen Ezidiler, aslına bakılırsa farklı inançları olan bir topluluktur. Onların inançlarına göre dünyadaki yaşam sonsuzdur, ahiret yoktur ve kıyamet yaşanmayacaktır. Ezidiler günde üç kez güneşe dönerek ibadet ederler ve Çarşamba gününü kutsal kabul ederler. Çünkü inanışlarının temeli olan Melek Tavus o gün yaratılmıştır. Adem ve Havva da o gün yaratılmıştır. Şahid bin Car o gün dünyaya gelmiştir. Şahid bin Car, Ezidiler’in atasıdır ve inanışa göre Havva’dan değil sadece Adem’den dünyaya gelmiştir.

Ezidilik inanışının kuruluşu

Yezidilik, Adi bin Musafir tarafından Zerdüştlük ilkeleri üzerine kurulmuş bir inanış şeklidir. Adi bin Musafir 1075 yılında Bekaa Vadisinde dünyaya gelmiş. İmam Gazali ve Kadiri tarikatının kurucusu olan Geylani’den etkilenmiş. 1116 yılında Mekke’yi ziyaret etmiş, arkasından Kuzey Irak’a gelip eski bir manastıra yerleşmiş. Burada temeli Zerdüştlük olan farklı dini Kürt inaçlarını Sufilik ile birleştirerek Ezidi inanışının temelini oluşturan Sufi tarikatını kurmuş. O dönemde Moğol saldırılarının yarattığı otorite boşluğunda bu inanış büyümeye başlamış.

Bu arada tanrı kelimesinin Kürt dilinde karşılığı Ezda’dır. Ezda, beni yaratan, beni var eden anlamlarına geliyor. Bazı araştırmacılar Ezidiler’in Kürtler tarafından asimile edilen ve şeytana inanan Asurilerin bir devamı olduğunu söylerler. Tarih öncesinde Asurlular, simgesi kuş olan ve kutsal sayılan bir şeytana taparlarmış. Oysa Ezidi inanışına göre şeytanın adını anmak ya da şeytan adını çağrıştıran kelimeleri kullanmak haramdır. Ezidiler’in inandığı tanrı figürü, Melek Tavus ismini taşır. Ezidilerin inanınışına göre bütün evren ve insanlar Azda isimli bir tanrının görevlendirdiği Melek Tavus tarafından yaratılmıştır. Dünyayı yaratan tanrının dünyayı yıkacağına inanmazlar. Bu yüzden evren sonsuz kalacaktır. Ezidiler, doğaya saygı duyarlar ve korunması gerektiğine inanırlar. Ezidiler bir insanın sonradan Yezidi olmasına izin vermezler.

Bugün neredeler?

Bugün Ezidiler’in büyük bir bölümü İran, Suriye, Gürcistan, Ermenistan ve ülkemizde yaşıyor. Almanya ve İsveç gibi Avrupa ülkelerinde de bir miktar göçmen Ezidi var. Sayıları bir milyon civarında olsa da bazı araştırmalar bu rakamın çok üzerinde olduklarını gösteriyor.

Ülkemizdeki Ezidiler’in büyük bir kısmı bugün Almanya’da yaşıyor. 1970’li yıllarda Urfa Viranşehir’de 80 bin civarında Ezidi yaşıyormuş. Sonraki yıllarda Avrupa’ya göç etmişler. 1985 yılında sayıları 23 bine inen Ezidiler, 2007 yılında 377’ye kadar düşmüş. Bunlar da Urfa, Batman, Mardin ve Diyarbakır’da yaşıyorlar.

Melek Tavus nedir?

Tanrı Azda kendi ateşinden ilk olarak, evreni ve insanı yaratmak görevini verdiği Melek Tavus’u yaratır. Melek Tavus, Azda’nın bu buyruğuna uyarak Tanrı Azda’dan aldığı bir toz ile erkeği, kadını ve evreni yaratır. Arkasından bu iki insanı Tanrı Azda’nın karşısına çıkarır. Ancak Tanrı, Melek Tavus’tan bu iki insanın karşısında eğilmesini ve saygı göstermesini ister. Melek Tavus buna karşı çıkar. İnsanı kendisi yaratmıştır. Onların önünde nasıl eğilecektir! Sadece kendisini yaratan önünde eğilecek ve ona ibadet edecektir.

Ezidiler’e göre düşmüş melek, tanrı iradesi için bir çeşit aracılık yapmıştır. Bu durum onun ne kadar asil olduğunu gösterir. Aslında bu olayla yaratan tarafından sınanmıştır. Ezidiler’e göre tanrı dünyayı sadece yaratmıştır. Ondan sonrasına karışmaz. Düşmüş meleğin ismi ise Melek Tavus’tur. Bu yüzden Ezidiler’in dini simgeleri bir tavus kuşudur.

Ezidiler ibadetin, içi iyilikle dolu olan tanrı yerine, içi kötülükle dolu olan Tavus’a yapılması gerektiğine inanırlar. Kötülüklerden ancak bu şekilde korunulur.

Önceki ve Sonraki Haberler

HABERE YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.